Złota Moneta 1 oz

Uncja trojańska — dlaczego akurat 31,1035 g

Uncja trojańska (troy ounce, oz t) to jednostka masy używana w obrocie metalami szlachetnymi i nie jest tym samym co uncja handlowa, która waży 28,35 g. Różnica wynosi prawie 10 procent, więc pomylenie ich to najczęstszy błąd przy pierwszym zakupie.

W tej jednostce kwotowany jest cały światowy rynek — notowanie, które widzisz na wykresie, to cena jednej uncji trojańskiej. Dlatego moneta 1 oz jest jedynym formatem, którego cenę odczytujesz z notowania wprost, bez przeliczania: kurs uncji plus premia. Przy każdej innej gramaturze trzeba najpierw podzielić.

Jeden format, jedna zawartość złota, jedenaście krajów

To jest sens tej kategorii. Wszystkie 68 monet zawiera identyczne 31,1035 g czystego złota. Ta sama zawartość kruszcu występuje tu pod jedenastoma banderami — Republiki Południowej Afryki, Wielkiej Brytanii, Kanady, Austrii, Stanów Zjednoczonych, Australii, Chin, Armenii, Wysp Cooka, Niue i Somalii.

Różnice między nimi sprowadzają się do czterech rzeczy: projektu, mennicy, próby i premii. Kruszec jest ten sam. To dlatego porównanie w obrębie tej kategorii jest uczciwe w sposób, w jaki nie jest przy porównywaniu różnych gramatur.

Flagowe serie bulionowe — porównanie

Ostatni wiersz wymaga wyjaśnienia, bo dotyczy rzeczy, o której mało kto mówi. Od 2016 roku Chiny porzuciły uncję i przeszły na system metryczny — dzisiejsza Panda to moneta 30-gramowa, a nie jednouncjowa. Oznacza to, że Panda o masie jednej uncji trojańskiej istnieje wyłącznie jako rocznik sprzed 2016 roku i nowych już nie będzie. W tej kategorii znajdziesz roczniki z lat 2000–2004.

Próba 916,7 a 999,9 — co się naprawdę zmienia

Wbrew intuicji próba nie mówi nic o ilości złota w monecie. Krugerrand o próbie 916,7 i Liść Klonowy o próbie 999,9 zawierają dokładnie tyle samo kruszcu — 31,1035 g. Różni je masa całkowita: Krugerrand waży około 33,93 g, bo do uncji złota dodano stop; Liść Klonowy waży 31,1035 g, bo jest niemal czysty.

Domieszka w monetach 22-karatowych to miedź (Krugerrand) albo miedź ze srebrem (Amerykański Orzeł). Daje ona cieplejszy odcień i większą odporność na zarysowania — złoto w czystej postaci ma twardość około 2,5 w skali Mohsa, czyli mniej niż paznokieć potrafi zarysować przy odpowiednim nacisku. Obie próby przekraczają ustawowy próg 900 i obie są zwolnione z VAT.

W kategorii jest też jeden wyjątek od obu standardów: Zew Natury Wyjący Wilk o próbie 99999 z 2014 roku — pięć dziewiątek, czyli najwyższa czystość, jaką osiągnięto w monecie bulionowej.

Moneta 1 oz czy sztabka 1 oz

Ta sama uncja złota w dwóch postaciach. Sztabka 1 oz ma zwykle niższą premię, bo jej produkcja jest prostsza — nie ma tłoczenia stempla, nominału ani zabezpieczeń menniczych. Moneta ma nominał, państwowego emitenta i wyższą rozpoznawalność w obrocie wtórnym.

Oba formaty zawierają 31,1035 g czystego złota i oba są zwolnione z VAT. Który wybrać, zależy od Twoich indywidualnych okoliczności — ten tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi doradztwa inwestycyjnego.

Złote monety 1 oz a VAT

Złoto inwestycyjne w rozumieniu art. 122 ustawy o VAT jest w Polsce zwolnione z podatku. Dla monet ustawowy próg to próba 900 — niższy niż dla sztabek, gdzie wynosi 995. Dlatego Krugerrand o próbie 916,7 jest złotem inwestycyjnym, choć sztabka o tej samej próbie już by nim nie była.

Dla porównania srebro, platyna i pallad objęte są stawką 23% — bez progu czystości, który by je zwalniał. W indywidualnej sytuacji podatkowej skonsultuj się z doradcą.

FAQ — złote monety 1 oz

Ile waży złota moneta 1 oz?

Zawiera 31,1035 g czystego złota — tyle wynosi jedna uncja trojańska. Masa całkowita zależy od próby: moneta w próbie 999,9 waży 31,1035 g, a moneta 22-karatowa o próbie 916,7 około 33,93 g, bo do tej samej uncji złota dodano stop. Zawartość kruszcu jest w obu przypadkach identyczna.

Ile kosztuje złota moneta 1 oz?

Cena zmienia się codziennie wraz z notowaniem złota i kursem USD/PLN, dlatego jest aktualizowana na bieżąco i podana przy każdym produkcie. Moneta 1 oz to jedyny format, którego cenę odczytasz z notowania wprost — to kurs uncji z wykresu plus premia, bez przeliczania. Wysokość premii różni się między seriami i to ona, a nie zawartość złota, tworzy różnicę w cenie.

Czym różni się uncja trojańska od zwykłej uncji?

Uncja trojańska waży 31,1035 g, a uncja handlowa 28,35 g. Różnica to prawie 10 procent. W obrocie metalami szlachetnymi obowiązuje wyłącznie uncja trojańska — cała światowa wycena złota opiera się na tej jednostce.

Która moneta 1 oz zawiera najwięcej złota?

Żadna. Wszystkie zawierają dokładnie 31,1035 g czystego złota — to definicja formatu. Różnią się masą całkowitą, projektem, mennicą i premią, ale nie zawartością kruszcu. Dlatego wybór między nimi to wybór estetyczny i cenowy, a nie kruszcowy.

Czy Chińska Panda 1 oz jest jeszcze bita?

Nie. Od 2016 roku Chiny stosują system metryczny i współczesna Panda ma masę 30 g, a nie jednej uncji trojańskiej. Panda jednouncjowa istnieje wyłącznie w rocznikach sprzed 2016 roku. W tej kategorii dostępne są roczniki z lat 2000–2004.

Czy złote monety 1 oz są zwolnione z VAT?

Tak. Złoto inwestycyjne jest w Polsce zwolnione z podatku na podstawie art. 122 ustawy o VAT. Dla monet próg to próba 900, więc spełniają go zarówno monety 999,9, jak i 22-karatowe o próbie 916,7. Zwolnienie nie obejmuje srebra, platyny ani palladu — te objęte są stawką 23%.

Która moneta 1 oz ma nominał w euro?

Filharmonicy Wiedeńscy — jedyna moneta bulionowa na świecie z nominałem wyrażonym w euro. Emitowana przez Münze Österreich od 1989 roku, od 2002 roku z nominałem 100 EUR. Pozostałe serie mają nominały w walutach krajowych: Krugerrand w randach, Britannia w funtach, Liść Klonowy w dolarach kanadyjskich, Amerykański Orzeł w dolarach amerykańskich, Kangur w dolarach australijskich.