Czworak — 4 dukaty austriackie 1915, wersja nieobiegowa
Czworak to moneta o nominale czterech dukatów. Zawiera 13,77 g czystego złota próby 986/1000, ma 39,50 mm średnicy — dokładnie dwa razy więcej niż pojedynczy dukat — i jest przy tym bardzo cienki. Ta wersja to nowe bicie Münze Österreich w stanie menniczym, bez śladów obiegu.
Duża średnica przy niewielkiej masie sprawia, że czworak wygląda okazale i dobrze prezentuje się w kapslu lub etui. Wszystkie wersje dukatów znajdziesz w kategorii złote dukaty; ta sama moneta jest też dostępna jako czworak obiegowy.
Historia czworaka
Czworaki bito w Austrii obok pojedynczych dukatów jako złoto handlowe. Oba nominały były oficjalnym środkiem płatniczym do 1858 roku, a urzędowo wybijano je do 1915 roku. Wzór z portretem Franciszka Józefa I, który widnieje na monecie, użyto po raz pierwszy w 1872 roku.
Dzisiejsze czworaki to historyczne nowe bicia Mennicy Austriackiej. Wszystkie noszą datę 1915, niezależnie od roku wybicia — to ostatni rocznik regularnej emisji. Cesarz Franciszek Józef I, którego portret widać na awersie, zmarł w listopadzie 1916 roku.
Awers i rewers czworaka
Awers: popiersie Franciszka Józefa I w wieńcu laurowym i napis FRANC IOS I D G AVSTRIAE IMPERATOR. Na większym krążku detale portretu są lepiej widoczne niż na pojedynczym dukacie.
Rewers: ukoronowany orzeł dwugłowy z tarczą herbową, skróty tytułów króla Węgier, Czech, Galicji, Lodomerii i Ilirii oraz arcyksięcia Austrii, data 1915 i cyfra 4 oznaczająca nominał.
Cienki krążek — na co uważać
Czworak jest wyjątkowo cienki jak na swoją średnicę — według danych handlowych ma poniżej 1 mm grubości. Taki krążek łatwiej zgiąć lub porysować niż grubą monetę uncjową, dlatego najlepiej przechowywać go w kapslu i chwytać za krawędź. W wersji nieobiegowej ma to szczególne znaczenie, bo jej wartością jest właśnie stan menniczy.
Cena czworaka
Na cenę składa się wartość 13,77 g czystego złota według bieżącego kursu złota oraz premia rynkowa. Wersje obiegowa i nieobiegowa mogą różnić się ceną zależnie od dostępności u dostawców — aktualne ceny obu pokazują karty produktów.
Zwolnienie z VAT
Czworak spełnia unijne kryteria zwolnienia złotych monet z VAT: próba co najmniej 900/1000, wybicie po 1800 roku, status prawnego środka płatniczego w kraju pochodzenia — dukaty, także czworaki, były oficjalnym środkiem płatniczym w Austrii do 1858 roku — oraz cena nieprzekraczająca wartości zawartego złota o więcej niż 80%. Podstawą jest art. 122 ustawy o VAT, który wdraża art. 344 dyrektywy 2006/112/WE. Kupujesz więc monetę bez podatku VAT.
Czworak na tle innych monet Münze Österreich
| Moneta |
Masa brutto |
Próba |
Czyste złoto |
Średnica |
| 4 dukaty 1915 (czworak) |
13,96 g |
986/1000 |
13,77 g |
39,50 mm |
| 1 dukat 1915 |
3,49 g |
986/1000 |
3,44 g |
19,75 mm |
| 8 florenów 1892 |
6,45 g |
900/1000 |
5,81 g |
21 mm |
| 20 koron 1915 |
6,78 g |
900/1000 |
6,10 g |
21 mm |
| 100 koron 1915 |
33,88 g |
900/1000 |
30,49 g |
37 mm |
Wszystkie monety w tabeli to nowe bicia Münze Österreich z historycznymi datami. Dukaty mają najwyższą próbę spośród austriackich monet historycznych — 986/1000, czyli ok. 23,7 karata — podczas gdy floreny i korony bito ze złota próby 900/1000.
Specyfikacja techniczna
| Parametr |
Wartość |
| Nominał |
4 dukaty |
| Kraj emisji |
Austria |
| Mennica |
Münze Österreich (Wiedeń) |
| Data na monecie |
1915 (historyczne nowe bicie) |
| Masa brutto |
13,96 g |
| Czyste złoto |
13,77 g (0,4427 uncji trojańskiej) |
| Próba |
986/1000 |
| Średnica |
39,50 mm |
| Stan |
nieobiegowy — stan menniczy |
| VAT |
zwolniona z VAT (art. 122 ustawy o VAT) |
Dlaczego GoldInvest24
- Czworaki i pojedyncze dukaty w wersjach obiegowych i nieobiegowych — złote dukaty.
- Cena według kursu złota, widoczna na karcie produktu.
- Zakup bez VAT zgodnie z art. 122 ustawy o VAT.
- Wysyłka ubezpieczona, w dyskretnym opakowaniu.
- Obsługa PL / DE / EN.
Najczęstsze pytania o czworak nieobiegowy
Co to jest czworak?
Złota moneta o nominale 4 dukatów. Waży 13,96 g, zawiera 13,77 g czystego złota próby 986/1000 i ma średnicę 39,50 mm.
Ile uncji złota ma czworak?
13,77 g czystego złota to ok. 0,4427 uncji trojańskiej, czyli niespełna pół uncji.
Dlaczego czworak jest taki cienki?
Przy średnicy 39,50 mm moneta waży tylko 13,96 g, więc krążek jest bardzo cienki — według danych handlowych poniżej 1 mm. Dlatego warto przechowywać go w kapslu.
Czy czworak z datą 1915 jest oryginałem?
Nie. To historyczne nowe bicie Münze Österreich. Wszystkie współczesne czworaki noszą datę 1915.
Czym różni się wersja nieobiegowa od obiegowej?
Nieobiegowa jest w stanie menniczym, obiegowa może mieć ślady obiegu. Zawartość złota jest identyczna.
Czy czworak jest zwolniony z VAT?
Tak. Spełnia kryteria art. 122 ustawy o VAT: próba 986/1000, wybicie po 1800 roku, status prawnego środka płatniczego w przeszłości.
Zobacz też: złote dukaty, dukat nieobiegowy oraz złote monety historyczne.